Türkiye’nin en cazip
meslekleri arasına giren halı sahaların sayısı 12 bini, yıllık pazar
hacmi de 1 milyar 100 milyon YTL’yi buluyor.
Haftanın 7 günü, 20 saat hizmet veren bu sahalarda, günlük gelir de 8
bin 500 YTL’ye kadar çıkıyor. Bu da, İstanbul gibi talebin yoğun
olduğu illerde, sadece yapılaşma izni olmayan arsaların değil, otopark
ve binaların da halı sahaya dönüşmesini sağlıyor.
Türklerin futbol tutkusu, 2 bini İstanbul’da olmak üzere sayıları 12
bine ulaşan halı saha işletmeciliğini, Türkiye’nin en cazip
mesleklerden biri konumuna getirdi. Yıllık pazar hacmi 1 milyar 100
milyon YTL’yi bulması, sadece yapılaşma izni olmayan arsaların değil,
otopark ve binaların da halı sahaya dönüşmesini sağladı. Bunda da,
haftanın 7 günü, 20 saat hizmet veren halı sahalarda, günlük gelirin 8
bin 500 YTL’ye kadar çıkması etkili oldu. Türkiye’de ilk kez 1988
yılında açılan halı sahalar, 1992 yılından itibaren giderek yayılmaya
başladı. Duvardan duvara halı döşeyen firmalar, halı saha işine
soyundu. Pazardaki firma sayısı 45’e, yeni açılan ve yenilenen saha
sayısı da yılda binleri buldu.
YÜZDE 80’İ AÇIK SAHA: Halı saha oluşturma maliyetinin 100 bin YTL ile
250 bin YTL arasında değiştiği pazarda, sahaların yüzde 80’ini açık
olanlar oluşturuyor. Ancak, açıkların saatlik kiraları kapalılara
oranla yüzde 50 daha düşük olmasına rağmen talep, özellikle kış
aylarında soğuk, yaz aylarında da güneş nedeniyle kapalılarda
yoğunlaşıyor. Bu da, açık sahaların kapalıya dönüşmesini beraberinde
getiriyor. Rekabetin kızıştığı pazarda, 8 bin saha açıktan kapalıya
dönüşmek için sıra bekliyor. Bu dönüşüm için harcanacak bedel de 640
milyon YTL’yi buluyor.
YAPAY ÇİM GÖZDE: Arkadaşımız Ayşegül Akyarlı Güven’in yaptığı
araştırmaya göre, 10 yıl öncesine kadar halının içine kum dökülerek
oluşturulan bu sahalarda artık, yapay çim kullanılıyor. FİFA’nın
desteklediği elyaf polyethylene malzemeden üretilen bu yapay çimlerin
arasına da kum yerine granül katılıyor. Halı saha teknolojisindeki bu
gelişmeler hem sahada koşmayı kolaylaştırıyor. Hem de maç sırasında
düşüp yaralanma riskini azaltıyor.
ÇİM KALINLIĞI ÖNEMLİ: Futbol sahalarının üretim maliyetinde özellikle
kullanılan yapay çimin kalınlığı etkili oluyor. Çim kalınlığında ise
en fazla 55 milimetrelikler tercih ediliyor. Çim kalınlaştıkça, maç
sırasında aşınmalara dayanım gücü artıyor. Yine de granüllerin
etkisiyle aşınan yapay çimlerin 7 yılda bir yenilenmesi gerekiyor.
Sahaların küçük olması nedeniyle, genellikle 6’şar kişilik takımlar
maç yapabiliyor. Pazarda, saatlik kira ücretleri de şehir ve semte
göre 20 YTL ile 150 YTL arasında değişiyor. Denizli, Diyarbakır gibi
şehirlerde 1000 metrekarelik sahalar tercih edilirken, İstanbul,
İzmir, Ankara gibi büyük şehirlerdeki sahaların genişliği ortalama
1500 metrekare oluyor.
3 ÜRETİCİ VAR: 45 firmanın faaliyet gösterdiği pazarda, yapay çim
üreticisi firma sayısı 3’te kalıyor. Türkiye’nin ilk halı saha
üreticisi PEBA’nın lider olduğu pazarda, Reform ve Telma da diğer
üretici firmalar arasında bulunuyor. Toplam üretim kapasitesinin yüzde
40’ı Kore, Birleşik Arap Emirlikleri, İran ve Balkan ülkelerine ihrac
ediliyor. İthalatçı firmalar arasında da Hedef Çim, Rant İnşaat, ve
Sportes öne çıkıyor. Halı sahada maç kavramının İngiltere’de
başlamasıyla birlikte gelişen pazarda, faaliyet gösteren firmalar
şimdi özellikle Hollanda’da geliştirilen teknolojiyi uyguluyor.
İthalatta en fazla öne çıkan ülke de Hollanda oluyor. İthalatta
Hollanda’yı Uzak Doğu izliyor.
*
Türkiye’nin halı saha profili İlk halı saha 1988’de açıldı
*
Türkiye genelinde 12 bin halı saha var.
*
İstanbul’daki halı saha sayısı 2 bin.
*
Yatırım maliyeti 100-250 bin YTL.
*
Halı saha yapan firma sayısı 45.
*
Saatlik kira ücreti 20-150 YTL.
*
Sit alanı arsaya halı saha formülü
Aylık bakım masrafları ortalama 500 YTL olan bu sahalarda müşterilerin
nakit ödeme yapması, pazarı cazip hale getiriyor. Müşterilerin
çoğunluğunu da sanıldığı gibi gençler değil, 25-45 yaş arası erkekler
oluşturuyor" dedi.
Konya da ise; 25 açık ve 20 kapalı
olmak üzere toplam 45 halı saha olmakla birlikte; 1,5 saatlik ücreti
17:00 veya 18:00 dan sonra 25-56 YTL arasında değişmektedir.
Derleyen
İbrahim KARABACAK
|
